گردشگری فرهنگ
نشریه علمی

تحلیل تأثیر سرمایۀ‎ فرهنگی بر بازدید از جاذبه‎های میراث‌فرهنگی (مورد مطالعه: گردشگران داخلی)

https://doi.org/10.22034/toc.2025.493430.1176
دوره 6، شماره 21
تابستان 1404
صفحه 36-47
گردشگری فرهنگ

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

فروزان محمدی 1
هما موذن جمشیدی 1
ندا ترابی فارسانی 2

1 گروه اقتصاد و کارآفرینی، دانشکدۀ پژوهش‎های عالی هنر و کارآفرینی، دانشگاه هنر اصفهان، ایران.

2 گروه موزه و گردشگری، دانشکدۀ پژوهش‎های عالی هنر و کارآفرینی، دانشگاه هنر اصفهان، ایران.

چکیده
| صنعت مسافرت و گردشگری نقشی اساسی در اقتصاد و جامعۀ جهانی دارد. از دیدگاه اقتصادی، بین گردشگری معمولی و گردشگری فرهنگی تفاوت وجود دارد. ایران به‌دلیل داشتن انواع میراث‌فرهنگی ملموس و ناملموس، پتانسیل بالایی در زمینۀ گردشگری فرهنگی دارد. با توجه به اهمیت گردشگری و به‌ویژه گردشگری فرهنگی در اقتصاد، این پژوهش به بررسی عوامل تأثیرگذار بر بازدید از جاذبه‎های میراث‌فرهنگی با تأکید بر سرمایۀ فرهنگی می‎پردازد. در این راستا عوامل اثرگذار بر بازدید، به دو بخش عوامل مربوط به طرف عرضه (امکانات و تسهیلات موجود در جاذبه‌‌های میراث‌فرهنگی) و عوامل مربوط به طرف تقاضا، ازجمله سرمایۀ فرهنگی گردشگران تفکیک شده است. منظور از سرمایۀ فرهنگی در این پژوهش، سرمایۀ فرهنگی انباشته‌شده درگردشگران است که با شاخص‎هایی نظیر سابقۀ بازدید، تحصیلات، درآمد و سن سنجیده می‎شود. روش تحقیق ترکیبی از روش توصیفی- علی است. جامعۀ آماری این پژوهش شامل کلیۀ گردشگران داخلی و از پرسشنامۀ محقق ساخته‌شده استفاده شد. بدین منظور با توجه به بزرگ‌بودن جامعه، 384 پرسشنامه به‌صورت تصادفی و مجازی بین گردشگران توزیع شده است و با استفاده از تحلیل علی رگرسیونی، داده‌های حاصل تجزیه و تحلیل شدند. نتایج به‌دست‌آمده از تحلیل رگرسیون لاجیت رتبه‎ای نشان می‎دهد، متغیرهای سرمایۀ فرهنگی شامل سن، اشتغال و سابقۀ بازدید تأثیر مثبت و معنادار و متغیرهای وضعیت درآمد مربوط به خانوارهای با درآمد متوسط روبه‌بالا و پردرآمد دارای تأثیر منفی و معنادار هستند. همچنین از متغیرهای طرف عرضۀ تبلیغات، رستوران، فروشگاه‎های محصولات فرهنگی و کاهش میزان ازدحام بیشترین تأثیر مثبت و معنادار را دارند.

کلیدواژه‌ها

سرمایۀ فرهنگی
جاذبه‎های میراث‌فرهنگی
گردشگری فرهنگی
رگرسیون
موضوعات

عنوان مقاله English

Analysis of the Impact of Cultural Capital on ‌‌Visiting Cultural Heritage Attractions (Case Study: Domestic Tourists)

نویسندگان English

Forouzan Mohammadi 1
Homa Moazen Jamshidi 1
Neda Torabi Farsani 2
1 Department of Economics and Entrepreneurship, Faculty of Research Excellence in Art and Entrepreneurship, Art University of Isfahan, Iran.
2 Department of Museum and Tourism, Faculty of Research Excellence in Art and Entrepreneurship, Art University of Isfahan, Iran.
چکیده English

The travel and tourism industry plays a pivotal role in the global economy and society. From an economic point of view, there is a distinction between general tourism and cultural tourism. Due to its abundant tangible and intangible cultural heritage, Iran has significant potential for cultural tourism. Given the economic importance of tourism, particularly cultural tourism, this study examines factors influencing Visiting cultural heritage attractions, with an emphasis on cultural capital. Factors affecting visitation are categorized into supply-side (facilities available at cultural heritage attractions) and demand-side factors, including tourists’ cultural capital. Cultural capital in this study refers to the accumulated cultural capital of tourists measured by indicators such as frequent visits, education, income, and age. The research adopts a descriptive-causal methodology, targeting domestic tourists through a researcher-made questionnaire. Due to the large population, 384 questionnaires were randomly distributed online. Data were analyzed using ordinal logistic regression. The results reveal that cultural capital variables, including age, employment, and frequent visits have positive significant influence on visitation, while the variable of income status for households with high and upper-middle income class has a negative significant influence on visitation. Among supply-side variables, advertising, restaurants, cultural product stores, and reduced congestion have the most positive significant effect on cultural heritage attractions visits.

کلیدواژه‌ها English

  • Cultural Capital
  • Cultural Heritage Attractions
  • Cultural Tourism
  • Regression Analysis
حسینی، حسن و مطلبی سراجی، ندا. (1393). بررسی رابطۀ بین برخورداری از انواع سرمایه و گردشگری (مورد مطالعه: دانشگاه پیام نور ساری). مجلۀ مطالعات علوم اجتماعی ایران، 12(45)، 23-42.
قادری، اسماعیل. (1402). مقدمه‌ای بر جغرافیای جهانگردی ایران. مهکامه.
میر، سید محسن و کاکاوند، ملاحات. (1395). بررسی رابطۀ سرمایۀ فرهنگی و گرایش به توریسم فرهنگی درمیان جوانان. سومین کنفرانس بین‌المللی پژوهش‌های نوین در علوم انسانی. https://civilica.com/doc/513377/ 
وثوقی، لیلا و خانی، فضیله. (1395). مروری بر مبانی، رویکردها و مدل‎های برنامه‎ریزی گردشگری. مهکامه.
Apostolakis, A., & Jaffry, S. (2006). Correcting for sample selection bias in stated preference tourist surveys. Tourism Economics, 12(3), 451-468. https://doi.org/10.5367/000000006778493600 
Apostolakis, A., & Jaffry, S. (2007). The effect of cultural capital on the probability to visit cultural heritage attractions. International Journal of Tourism Policy, 1(1), 17-32. https://doi.org/10.1504/IJTP.2007.013895 
Bourdieu, P. (1984). Distinction: A social critique of the judgement of taste. Harvard University Press.
Bulut, S. H., & Ciftci, E. Z. (2024). Effect of cultural capital on creative culinary process: Mediating role of critical thinking disposition. International Journal of Gastronomy and Food Science, 35, 100874. https://doi.org/10.1016/j.ijgfs.2024.100874 
DiMaggio, P., & Mukhtar, T. (2004). Arts participation as cultural capital in the United States, 1982–2002: Signs of decline?. Poetics, 32(2), 169-194. http://dx.doi.org/10.1016/j.poetic.2004.02.005 
Eghbali, S., Azimi Hashemi, M., & Bakhshi, H. (2016). Typology of Cultural Tourism Action (Case Study: Mashhad pilgrims and tourists). Social Studies in Tourism, 6(3), 1-10. https://doi.org/10.52547/journalitor.35131.3.6.1  
Emamgholi, S., & Salehi, S. (2023). The role of cultural capital in supporting the development of cruises (Case study: Nowshahr coastal city). Journal of Tourism Planning and Development, 12(47), 7-27. https://doi.org/10.22080/jtpd.2023.26031.3828 
Ghaffari, G., & Moaven, Z. (2013). A study of the share of social and cultural capitals in the tendency to tourism in two sites: Persepolis and Hafezieh in Shiraz. Sociological Cultural Studies, 4(1), 113-127.
Greene, W. H. (2003). Econometric analysis. Prentice Hall.
Hanquinet, L. (2016). Place and cultural capital: art museum visitors across space. Museum and Society, 14(1), 65-81. https://eprints.whiterose.ac.uk/100728/ 
Kastenholz, E., Carneiro, M. J., & Eusébio, C. (2005). The impact of socio-demographics on tourist behavior–analyzing segments of cultural tourists visiting Coimbra. Atlas Cultural Tourism Research Project, 1-18. 
Klimczuk, A. (2015). Cultural Capital. In: Cook, D. T., & Ryan, J. M. (Ed.), The wiley-blackwell concise encyclopedia of consumption and consumer studies (pp. 209-214). Wiley-Blackwell. http://dx.doi.org/10.1002/9781118989463.wbeccs083 
Nazari, M., Esfidani, M. R., & Tabatabaee, S. M. (2017). A gravity model analysis on determinants of tourism flow to Iran. Journal of Economic Research, 52(1), 215-243. https://doi.org/10.22059/jte.2017.59618 
Poon, A. (1993). Tourism, Technology and Competitive Strategies. CAB International.
Quaglione, D., Crociata, A., Agovino, M., & Iaia, L. (2020). Cultural capital and online purchase of tourism services. Annals of Tourism Research, 80, 102797. https://doi.org/10.1016/j.annals.2019.102797 
Reeves, A., & De Vries, R. (2019). Can cultural consumption increase future earnings? Exploring the economic returns to cultural capital. The British Journal of Sociology, 70(1), 214-240. https://doi.org/10.1111/1468-4446.12374 
Richards, G. (1996). Production and consumption of European cultural tourism. Annals of Tourism Research, 23(2), 261-283. https://doi.org/10.1016/0160-7383(95)00063-1 
Richards, G. (2001). Cultural attractions and European tourism. CABI Pub.
Sullivan, A. (2008). Cultural capital, cultural knowledge and ability. Sociological Research Online, 12(6), 91-104. https://doi.org/10.5153/sro.1596 
Zahedi, M., Akbari, N., Emadzadeh, M., Khosh akhlagh, R., & Ranjbarian, B. (2018). The effective Factors of Tourism Demand in Cultural-Historical Destinations: Case of Isfahan. Urban Economics, 3(1), 25-42. https://doi.org/10.22108/ue.2018.79476.0 
  • تاریخ دریافت 24 آذر 1403
  • تاریخ بازنگری 25 فروردین 1404
  • تاریخ پذیرش 26 فروردین 1404

صفحه اصلی

ارسال مقاله

تماس با ما